منشا سرگیجه چیست؟

منشا سرگیجه چیست؟

22 ژانویه 2019

منشا ۸۰ درصد سرگیجه ها گوش های ماست. درحالیکه بسیاری از این حقیقت غافلند و برای درمان سرگیجه ­ی خود به انواع متخصصین و پزشکان مراجعه می کنند. جالب تر اینکه شایع ترین انواع سرگیجه ها دارای ساده ترین درمان ها هستند. سمعک ملاصدرا در این مقاله شما را با موضوع مهم سرگیجه آشنا می کند.

تعریف سرگیجه

سرگیجه اصطلاحی است که برای توصیف طیفی از حالات مختلف مانند حالت منگی یا سبکی سر، سیاهی رفتن چشم ها، احساس ضعف و ناپایدار بودن، احساس چرخش اجسام به دور سر و یا احساس چرخش خود فرد به­ کار می رود. هر یک از این حالات، دلایل، عوارض و معالجات متفاوتی با دیگر حالات دارد. بنابراین در مراجعه به پزشک متخصص یا شنوایی شناس توصیف دقیق حالات ایجاد شده در لحظه وقوع سرگیجه از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است.

تعریف سرگیجه

بافت های درگیر با حس تعادل

اندام های مختلفی در حفظ تعادل انسان نقش دارند. از این اندام ها می توان به چشم، اطلاعات حس عمقی ازکف پاها و گوش اشاره کرد.

چشم: چشم ها به انسان کمک می کنند تا محل قرارگیری بدن در فضا و چگونگی حرکت آن را تعیین کند. اطلاعات حس عمقی از کف پاها: کف پاها با اطلاعاتی که درباره ی حرکات و حالات بدن به مغز می فرستند در حفظ تعادل تأثیر بسزایی دارند.

گوش: ساختارهای داخلی گوش دارای حسگرهایی است که تمامی حرکات مربوط به سر را کنترل می کند. گوش نقش بسیار مهمی در تعادل ایفا می کند و بسیاری از اختلالات تعادلی مربوط به گوش است.بنابراین طیف متخصصانی که حیطه فعالیت­شان یافتن علل سرگیجه و معالجه آن است متخصص مغز و اعصاب، متخصص گوش-حلق-بینی، چشم پزشک و شنوایی شناس هستند.

سرگیجه دورانی (vertigo)


سرگیجه دورانی یعنی حالتی که فرد به صورت ناگهانی یا موقتی احساس می کند دنیا دور سر او می چرخد. این نوع سرگیجه که معمولاً با حالت تهوع و استفراغ همراه است، شایع ترین نوع از انواع سرگیجه هاست. علت عمده سرگیجه های دورانی، آسیب گوش داخلی است.

از جابجا شدن رسوبات داخل مجاری نیم دایره ای گوش می توان به عنوان یکی از این علل اشاره کرد. این عامل معمولاً باعث بروز سرگیجه های دورانی کوتاه مدت می شود.

سرگیجه دورانی

سرگیجه دورانی

افرادی که سرگیجه دورانی دارند با چرخاندن سر علائمشان تشدید می شود و ممکن است به عدم تعادل فرد منجر شود. بنابراین بهتر است این افراد هنگام سرگیجه بلافاصله در جایی بنشینند تا آسیبی نبینند. البته چون عامل این نوع سرگیجه در گوش است دلیل نمی شود که حتماً شنوایی فرد را هم دچار اختلال کند. این سرگیجه تأثیری بر شنوایی ندارد. از راه های مؤثر در درمان برخی از سرگیجه های دورانی، مانورهای حرکتی است که توسط شنوایی شناس یا متخصص گوش-حلق-بینی  انجام می شود.

مانورهای حرکتی-تعادلی


۸۰ تا ۹۰ درصد بیماران دارای سرگیجه های دورانی ناشی از حرکت سر با توانبخشی تعادل و استفاده از مانورهای خاص کاملاً بهبود می یابند.

مانورهای حرکتی درواقع نوعی روش درمانی هستند که توسط پزشک و متخصص شنوایی شناس در کلینیک انجام می شوند و تنها ۲ الی ۳ دقیقه زمان می برند. این مانورها باعث می شوند رسوبات داخل مجاری نیم دایره ای گوش که کنده و جابجا شده اند، به جای خود برگردند. البته بعد از انجام این حرکات سر باید تا ۲۴ ساعت بالاتر از سطح بدن قرار داشته باشد و هنگام خواب هم از بالش با ارتفاع بلند استفاده شود.

مانورهای حرکتی-تعادلی

مانورهای حرکتی-تعادلی

بیماری منییر

از دیگر علل سرگیجه دورانی بیماری منییر (Meniere’s disease) است. در این بیماری مایع بسیار زیادی در گوش داخلی جمع می شود و باعث بروز سرگیجه هایی به صورت ناگهانی می شود. این بیماری علاوه بر سرگیجه علائم دیگری نظیر وزوز گوش (که در مقالات قبلی به طور کامل راجع به آن توضیح داده شد)، احساس پری گوش و کم شنوایی نیز دارد و معمولاً چند ساعت به طول می انجامد.

بیماری منییر

بیماری منییر

میگرن

میگرن بیشتر از یک بیماری سردرد است. همانطور که برخی افراد همراه با میگرن اختلالات بینایی، تاری دید و یا دیدن نورهای چشمک زن را تجربه می کنند، سایر بیماران ممکن است سرگیجه دورانی یا سایر انواع سرگیجه را حتی زمانی که سردرد شدید ندارند، تجربه کنند. به این نوع میگرن، میگرن وستیبولار(Vestibular migraine)  می گویند. سرگیجه دورانی حاصل از این عارضه ممکن است چند ساعت یا چند روز طول بکشد، هم چنین می تواند با سردرد و حساسیت به نور و صدا مرتبط باشد.

میگرن

میگرن

احساس گیجی (منگی)


سرگیجه ممکن است سبب احساس گیجی و سبکی سر، بدون از دست دادن هوشیاری شود. برخی اوقات تهوع، پوست رنگ پریده با احساس گیجی همراه است. علت عمده این نوع سرگیجه کم خونی و فشارخون پایین است که در هنگام نشستن یا بلندشدن سریع به وجود می آید.

برای جلوگیری از این حالت می توان از مکمل های غذایی و قرص های خون ساز استفاده کرد و از حرکات های ناگهانی بدن به خصوص سر تا حد امکان خودداری کرد.

احساس گیجی (منگی)

احساس گیجی (منگی)

عارضه عدم تعادل

عارضه عدم تعادل به معنی بی ثباتی در هنگام راه رفتن یا زمین خوردن های پیاپی است. از آن جاکه اندام های مختلفی در حفظ تعادل بدن نقش دارند؛ این عارضه می تواند علل مختلفی داشته باشد. از این علل می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • مشکلات گوش داخلی
  • اختلالات و ضعف بینایی
  • اختلالات حسی و آسیب عصبی در پاها (که در سالمندان شایع است)
  • مشکلات مفصلی و عضلانی
  • بیماری های عصبی نظیر بیماری های درگیرکننده مخچه، پارکینسون
  • عوارض جانبی برخی داروها مانند داروهای ضدتشنج، آرام بخش ها و مسکن ها
عدم تعادل

عدم تعادل

سمعک ملاصدرا از مجهزترین کلینیک های ارزیابی شنوایی و تعادل (سرگیجه) است که با دستگاه های پیشرفته و مدرن به تشخیص علت دقیق سرگیجه می پردازد و در زمینه درمان آن نیز از کارشناسان و متخصصان خبره ای بهره می برد.

به اشتراک بگذارید

دسترسی به سایر پست ها

کم شنوایی یک طرفه: علائم، دلایل، و راه‌های درمان آن

کم شنوایی یک طرفه: علائم، دلایل، و راه‌های درمان آن

 کاهش شنوایی یک طرفه چیست؟ کم شنوایی یکطرفه UHL که “ناشنوایی یک طرفه” نیز نامیده ...

26 می 2024
توانبخشی سرگیجه و تعادلی یا دهلیزی چیست و چگونه انجام می شود؟

توانبخشی سرگیجه و تعادلی یا دهلیزی چیست و چگونه انجام می شود؟

آیا می‌دانید توانبخشی سرگیجه چیست و چه تاثیری در بهبود سرگیجه دارد؟ توانبخشی دهلیزی که با نام ...

18 می 2024
تست شنوایی سنجی ادیومتری چیست؟

تست شنوایی سنجی ادیومتری چیست؟

معاینه شنوایی سنجی یا ادیومتری میزان عملکرد شنوایی شما را ارزیابی می‌کند. با افزایش سن، ...

14 می 2024
0 0 رای ها
امتیازدهی به مقاله
اشتراک در
اطلاع از
guest
0 نظرات
بازخورد (Feedback) های اینلاین
مشاهده همه دیدگاه ها